
با سرعت بالا در حال رانندگی هستید که ناگهان فرمان خودرو میلرزد؛ اگر کنترل خودرو از دست شما خارج شود، صدمات جانی و مالی جبرانناپذیری به بار میآید…
علت لرزش فرمان خودرو ممکن است از بالانس نبودن چرخها، خرابی سیستم ترمز، فرسودگی لاستیک، تاب داشتن دیسک ترمز، ایراد جلوبندی، مشکل پلوس یا حتی خرابی در موتور باشد که باید از طریق متخصص شناسایی و برطرف شود اما خوشبختانه راهکارهایی برای تشخیص تقریبی علت لرزش فرمان وجود دارد که در این راهنما از خودروپی به آنها میپردازیم.

دلیل لرزش فرمان خودرو در زمان سرعت بالای خودرو چیست؟
مهمترین دلیل لرزش فرمان خودرو در سرعت بالا، بالانس نبودن چرخهای خودرو است. با افزایش سرعت، کوچکترین عدم تعادل در وزن چرخها چند برابر میشود و به فرمان میرسد. این وضعیت معمولاً هنگام سرعت ۸۰ تا ۱۲۰ کیلومتر بر ساعت کاملاً احساس میشود.
البته فرسایش نامساوی و یکطرفه لاستیک خودرو هم باعث تشدید این مشکل میشود. برای تهیه لاستیک خودرو در راستای حل کردن مشکل لرزش فرمان به علت فرسودگی لاستیک، روی لینک کلیک کنید.
لرزش فرمان ماشین در سرعت بالا دلایل دیگری هم دارد که عبارتاند از:
- تاب برداشتن رینگ؛
- خرابی بلبرینگ چرخ؛
- معیوب بودن کمک فنر؛
- مشکل در سیستم تعلیق؛
- اختلال در سیستم جلوبندی؛
- شل بودن پیچ یا اتصالات چرخ؛
- پله کردن تایر (ساییدگی دندانهای یا سایش ناهمواری روی آج لاستیک).

نکته: پله شدن یا اصطلاحاً پله کردن تایر نوعی ساییدگی است که بخشی از آج ساییده میشود و بخش دیگر سالم میماند. این حالت باعث برآمدگی، فرورفتگی و شکل موجمانند روی لاستیک میشود. این مورد رایجترین علت لرزش فرمان خودروهای قدیمی به حساب میآید.
چرا فرمان خودرو در سرعت پایین میلرزد؟
رایجترین دلیل لرزش فرمان خودرو در سرعت پایین، کم باد بودن لاستیک یا وضعیت نامناسب تایرها است. در خیابانهای داخل شهر و با سرعت زیر ۸۰ کیلومتر بر ساعت، حتی اختلاف جزئی باد یا فرسودگی لاستیکها هم باعث انتقال ارتعاش به فرمان میشود. همین میشود که راننده آن را در قالب یک لرزش مداوم حس میکند. بررسی فشار باد و استاندارد بودن سطح تماس تایر با جاده اولین و سادهترین اقدام برای تشخیص است. سایر دلایل لرزش فرمان در سرعت کم عبارتاند از:
- لقی سیبک؛
- میزان نبودن فرمان؛
- خراب شدن میل فرمان.
علت لرزش فرمان خودرو هنگام شتابگیری چیست؟
اگر موقع گاز دادن و سرعت گرفتن فرمان میلرزد، معمولاً مشکل از خرابی پلوس یا اتصالات انتقال قدرت است. وقتی خودرو شتاب میگیرد، نیروی ناگهانی موتور از طریق پلوسها به چرخها منتقل میشود؛ اگر این قطعات لقی یا فرسودگی داشته باشند، ارتعاش مستقیم به فرمان میرسد. این مدل لرزش معمولاً همراه با صدای «تقتق» در پیچها یا در هنگام گاز دادن شدید، ظاهر میشود. البته دلایل دیگری هم وجود دارند که در لیست زیر میخوانید:
- معیوب بودن سیستم کلاچ؛
- بد کار کردن موتور خودرو؛
- خرابی فلایویل.
دلایل لرزش فرمان خودرو موقع ترمز چیست؟
وقتی با فشار دادن پدال ترمز، فرمان زیر دستتان شروع به لرزیدن میکند، به احتمال زیاد دیسک ترمز (روتور) تاب برداشته است. اگر دیسک ترمز بهخاطر گرمای زیاد داغ کند یا سطحش صاف نباشد، لنت ترمز یکدست روی آن نمینشیند. در نتیجه ارتعاش مستقیم به فرمان منتقل میشود. این مشکل معمولاً در ترمز گرفتنهای پیدرپی بیشتر احساس میشود. حتماً این مشکل را در اولین فرصت با مراجعه به تعمیرگاه و تعمیر دیسک ترمز برطرف کنید. شما میتوانید برای خرید دیسک ترمز یا سایر قطعات مربوط به ترمزگیری مانند لنت ترمز، به فروشگاه اینترنتی خودروپی مراجعه کنید.
برای اینکه درک بهتری از شرایط ترمز گرفتن و دلایل لرزش فرمان داشته باشید، به جدول زیر نگاه کنید:
دلیل لرزش فرمان درصورت ترمزگیری
| شرایط ترمز گرفتن | شدت لرزش فرمان | دلایل احتمالی مرتبط |
| ترمزگیری ملایم در سرعت پایین | خفیف تا متوسط | سفت شدن ترمز یا خرابی کالیپر ترمز |
| ترمزگیری شدید در سرعت بالا | شدید و ضربانی | تاب داشتن روتور ترمز یا فرسودگی لاستیکها و لنتها |
| ترمزگیری مداوم | پیوسته و افزایشیابنده | خرابی کالیپر ترمز و گرم شدن بیش از حد دیسک |
| ترمزگیری ناگهانی | ناگهانی و قوی | اختلال در سیستم جلوبندی همراه با مشکل ترمز |
علت لرزش فرمان خودرو در حالت درجا چیست؟
گاهی ماشین روشن است اما حرکت نمیکند؛ در این شرایط معمولاً انگشت اتهام بهسمت دسته موتورها میرود و اگر خراب باشد، باید آن را تعویض کنید. وقتی خودرو در حالت ایستاده و موتور روشن است، ارتعاشات موتور باید توسط دستهها جذب شود. خب در این شرایط اگر این قطعات فرسوده باشند، لرزش به بدنه و سپس به فرمان منتقل میشود. این نوع لرزش معمولاً در دور آرام موتور بیشتر دیده میشود و گاهی با صدای غیرعادی همراه است.
با اینکه اصلیترین علت لرزش فرمان خودرو را بررسی کردیم، اما سایر دلایل هم مهم هستند:
- خرابی شمع؛
- گرفتگی فیلتر سوخت؛
- خرابی پمپ سوخت یا فیلتر هوا.
چرا بعد از تعویض لاستیک فرمان خودروی من میلرزد؟
اگر لاستیکهای نو نصب کردهاید و بلافاصله فرمان شروع به لرزیدن کرد، علت آن بالانس نشدن چرخها یا درست جا نرفتن لاستیک است. فرقی نمیکند که لاستیکها نو هستند یا دستدوم؛ اگر وزنههای بالانس بهدرستی نصب نشوند یا تایر روی رینگ کاملاً ننشیند، لرزش غربیلک فرمان بلافاصله پس از حرکت ظاهر میشود. این مشکل معمولاً در سرعتهای متوسط به بالا خود را نشان میدهد و با بالانس مجدد از بین میرود.
سایر دلایل:
- سیم زدن تایر؛
- میزان نبودن فرمان بعد از کار؛
- آسیب دیدن شاسی خودرو در حین تعویض.
جدول خلاصه علائم و علتهای لرزش فرمان خودرو
همه علائم رایج لرزش فرمان را همراه با دلایل احتمالی که در این مطلب کامل توضیح دادیم، در یک نگاه ببینید:
خلاصه علائم و علتهای لرزش فرمان خودرو
| علائم یا شرایط لرزش فرمان | دلایل احتمالی |
| لرزش فرمان در سرعت بالا (معمولاً ۸۰ تا ۱۲۰ کیلومتر بر ساعت) | بالانس نبودن چرخها، تاب رینگ، خرابی بلبرینگ، کمکفنر، سیستم تعلیق و جلوبندی |
| لرزش فرمان در سرعت پایین (سرعتهای شهری و زیر ۸۰ کیلومتر بر ساعت) | کمبادی یا فرسودگی تایر، لقی سیبک، خرابی بلبرینگ فرمان، میزان نبودن یا خرابی میل فرمان |
| لرزش فرمان هنگام شتابگیری | خرابی پلوس، مشکل کلاچ، لرزش موتور، گرفتگی فیلتر سوخت، خرابی سنسور اکسیژن |
| لرزش فرمان موقع ترمزگیری | تاب روتور ترمز، خرابی کالیپر، فرسودگی لاستیک، گرم شدن دیسک، مشکل جلوبندی |
| لرزش فرمان در حالت درجا (موتور روشن و خودرو متوقف) | خرابی دسته موتور، گرفتگی انژکتور، خرابی شمع، گرفتگی فیلتر سوخت، مشکل کلاچ |
شناسایی بهموقع مشکل، یعنی پیشگیری از هزینههای سنگین!
فراموش نکنید که لرزش فرمان خودرو یک نشانه مهم از وجود ایراد در یکی از بخشهای خودرو است. گاهی ممکن است از قطعات مختلفی مثل لاستیک، جلوبندی، سیستم تعلیق، ترمز یا فرمان باشد و گاهی هم باید تخصصی بررسی شود. در راهنما با چندین علت لرزش فرمان خودرو و علائم تکراری هر کدام آشنا شدید. خوب است در آخر این نکته را به صورت خلاصه بدانید:
- اگر لرزش فرمان در هنگام ترمز است → ترمز را بررسی کنید؛
- اگر لرزش فرمان در سرعت است → بالانس، تایر و رینگ؛
- اگر درجا فرمان میلرزد → موتور، دستهموتور، انژکتور؛
- اگر هنگام شتابگیری لرزش فرمان دارید → پولوس، انتقال قدرت، موتور.
برای آشنایی بیشتر با سایر اطلاعات تخصصی خودرو حتماً سایر مطالب خودروپی را بخوانید.
پاسخ به سوالات متداول
در این بخش به پرسشهای پرتکرار شما پاسخ دادهایم:
آیا تاب داشتن دیسک ترمز باعث لرزش فرمان میشود؟
بله. سطح ناهموار دیسک باعث میشود لنتها بهصورت ضربانی با آن تماس پیدا کنند و این ارتعاش به فرمان منتقل شود.
لرزیدن فرمان خودرو چه زمانی خطرناک است؟
لرزش شدید و ناگهانی بهخصوص در سرعت بالا یا در هنگام ترمز گرفتن خطرناک است. لرزش، کنترل خودرو را مختل میکند و ممکن است کنترل رانندگی از دستتان در برود.
چطور لرزش فرمان رو رفع کنیم؟
اجازه بدهید که علت دقیق با مراجعه به تعمیرگاه و بررسی تعمیرکار مشخص شود. بسته به مشکل، باید اقداماتی مثل بالانس چرخها، تعویض روتور ترمز، تنظیم باد لاستیک، تعویض قطعات یا تعمیر جلوبندی را انجام داد.
چرا بعد از عبور از دستانداز فرمان میلرزد؟
معمولا لرزش فرمان بعد از عبور از دستانداز به جلوبندی، سیستم تعلیق، رینگ یا لاستیک ربط دارد.
دیدگاهتان را بنویسید