از نظر استانداردهای جهانی، یکی از مهمترین ویژگیهای لاستیک خوب، عمق آج آن است که باید ۸ میلیمتر باشد؛ البته، ویژگیهای دیگری مثل فشار باد صحیح، تاریخ تولید، اورجینال بودن و نداشتن بریدگی یا ساییدگی هم مطرح است. حتی آمارهای بینالمللی هم نشان میدهد که بیتوجهی به ویژگیهای یک لاستیک خوب موجب آسیب میشود؛ مثلاً، طبق آمار سایت TyerSafe، حدود ۵۰٪ از لاستیکها کمترین تماس را با سطح جاده دارند و فشار باد آنها کافی نیست. بنابراین، لازم است قبل از خرید لاستیک خودرو با ویژگیها، مشخصات و استانداردهای آن آشنا شوید. برای آشنایی با ویژگیهای لاستیک خوب و نحوه خرید در بازار ایران، تا انتهای این مطلب از مجله خودروپی ما را همراهی کنید.
چرا انتخاب لاستیک خوب و مناسب اهمیت بالایی دارد؟
لاستیک نقش مهمی در تامین ایمنی سرنشینان و کنترل خودرو در شرایط مختلف رانندگی دارد؛ از همین رو انتخاب بهترین لاستیک برای خودرو اهمیت زیادی دارد. مهمترین دلایل اهمیت انتخاب لاستیک مناسب عبارتاند از:
- افزایش ایمنی و کاهش احتمال تصادفات؛
- بهتر شدن کیفیت رانندگی و نرمی حرکت خودرو؛
- بهبود چسبندگی خودرو در جادههای خشک و خیس؛
- افزایش طول عمر سیستم تعلیق و قطعات فنی خودرو؛
- کاهش مصرف بنزین بهدلیل مقاومت غلتشی استاندارد؛
- کاهش هزینههای جانبی ناشی از خرابی زودهنگام لاستیک.
ویژگیهای لاستیک خوب و با کیفیت مناسب
برای انتخاب و خرید لاستیک دولتی و آزاد، باید مجموعهای از ویژگیهای لاستیک استاندارد را در نظر بگیرید؛ چه فنی و چه ظاهری. با کمک این ویژگیها، میتوانید لاستیکی را انتخاب کنید که امن، بادوام و متناسب با شرایط رانندگی و جادههای ایران باشد.
۱. عمق آج استاندارد
عمق آج لاستیک یکی از مهمترین شاخصهای کیفیت است که طبق استانداردهای جهانی، معمولاً ۸ میلیمتر است. آج عمیق و سالم که جزو ویژگیهای لاستیک باکیفیت است، باعث افزایش اصطکاک با سطح جاده و ترمز گرفتن صحیح میشود؛ همچنین، خطر لغزش خودرو را، بهویژه در مسیرهای خیس یا لغزنده، به حداقل میرساند. بهطور کلی، لاستیکی که آج آن بیش از حد ساییده شود، حتی برای رانندگی با سرعت کم یا در جادههای بیخطر نیز مناسب نیست.
۲. فشار باد صحیح تایر
فشار باد استاندارد، نقش اصلی را در عملکرد درست لاستیک ایفا میکند و باید مطابق با توصیه شرکت سازنده خودرو تنظیم شود؛ بهعنوان مثال، فشار باد لاستیک جلو سمند حدود ۲۹ psi (معادل ۲ بار) است. فشار باد کم یا بیش از اندازه، باعث کاهش سطح تماس لاستیک با جاده و افزایش مصرف سوخت و استهلاک خودرو میشود. برای حفظ کیفیت لاستیک خودرو، حتماً فشار باد آن را بهشکل منظم و دورهای بررسی کنید.
۳. تاریخ تولید معتبر و کارخانهای
تاریخ تولید لاستیک، نشاندهنده تازه بودن مواد اولیه و کیفیت ترکیبات آن است. لاستیکهایی که بیشتر از چند سال از تاریخ تولید آنها بگذرد، هرچند نو بهنظر برسند، انعطافپذیری اولیه خود را از دست میدهند. بنابراین لاستیکی را انتخاب کنید که از تاریخ تولید آن بیشتر از ۲ تا ۳ سال نگذشته باشد.
۴. اورجینال بودن و اعتبار برند تولیدکننده
لاستیک اورجینال برندهای معتبر مثل بارز یا ایرانتایر، تحت نظارت استانداردهای کیفی سختگیرانه ساخته میشود. این نوع لاستیکها عملکرد خوب، دوام کافی و امنیت بیشتری نسبت به لاستیکهای متفرقه بازار دارند. در مقابل، لاستیکهای تقلبی یا بینامونشان، شاید در ظاهر سالم باشد اما در واقعیت، ریسک زیادی را برای شما ایجاد میکند.
هنگام مقایسه بهترین لاستیکهای ایرانی باید به برند تولیدکننده، سابقه و اعتبار آن برند توجه کرد.
۵. نداشتن بریدگی، ترک یا ساییدگی غیرعادی
وجود هرگونه بریدگی، ترکخوردگی یا ساییدگی غیرطبیعی روی بدنه یا دیواره لاستیک، نشانه کاهش ایمنی آن است. این آسیبها رفتهرفته باعث ترکیدن لاستیک حین حرکت (مخصوصاً در سرعتهای بالا) میشود. بنابراین با چک کردن ظاهر لاستیک، قبل از خرید و بررسی دورهای در زمان استفاده، میتوانید جلوی این اتفاقات ناگوار را بگیرید.
۶. تناسب با نوع خودرو و شرایط رانندگی
یک لاستیک خوب باید با نوع خودرو، وزن آن و شرایط رانندگی سازگار باشد. انتخاب لاستیکی که با خودرو یا شرایط جادهای ناسازگار است، باعث کاهش کارایی و امنیت و همچنین، افزایش استهلاک میشود. در نتیجه، همیشه به سایز استاندارد، شاخص بار و سرعت توجه کنید.
از نظر ساختاری چند مدل لاستیک داریم؟
از نظر ساختاری دو مدل اصلی از لاستیک وجود دارد: لاستیک رادیال و لاستیک بایاس. هرنوع از این لاستیکها دارای لایهبندی، عملکرد و کاربردهای متفاوتی است.
لاستیک رادیال بهتر است یا بایاس؟
درحالحاضر، برای خودروهای سواری، لاستیک رادیال انتخاب بهتری است؛ زیرا طراحی ساختار آنها بهگونهای است که با سطح جاده تماس یکنواخت و استانداردی دارد. به تصویر زیر توجه کنید:
در لاستیک رادیال (سمت چپ تصویر)، لایههای نخ عمود بر جهت حرکت و با زاویه ۹۰ درجه از یک طوقه تا طوقه دیگر قرار گرفتهاند. همچنین، در قسمت بالایی، لاستیک، توسط تسمههای فولادی و یک لایه تاج تقویت شده است. این ساختار لاستیک باعث میشود که آج آن مقاومتر باشد و فشار بهشکل کاملاً یکنواخت روی سطح جاده توزیع شود.
در لاستیک بایاس (سمت راست تصویر)، لایهها مورب و ضربدری و با زاویه ۳۰ تا ۴۵ درجه روی هم قرار میگیرند. این نوع طراحی، باعث افزایش استحکام دیواره جانبی لاستیک میشود؛ اما همزمان، انعطاف آج و سطح تماس لاستیک با جاده کاهش مییابد. بههمین دلیل، لاستیک بایاس معمولاً برای جادههای ناهموار، خودروهای خاص یا شرایط کاری سنگین مناسب است؛ در عوض، لاستیک رادیال عملکرد بهتری در سرعتهای بالا، مصرف بهینه بنزین و فرمانپذیری خودرو دارد.
مزایا و معایب لاستیک رادیال
لاستیک رادیال (Radial Tyre)، بهدلیل ساختار پیشرفتهتر، پرکاربردترین نوع لاستیک در خودروهای سواری محسوب میشود. این نوع لاستیک عملکرد بهتری در سرعتهای بالا و مسیرهای طولانی دارد؛ اما در کنار مزایای مختلف، معایبی هم دارد که نباید حین انتخاب نادیده گرفت.
| مزایا | معایب |
| چسبندگی بهتر به سطح جاده | قیمت گرانتر نسبت به بایاس |
| کاهش مصرف بنزین | حساسیت نسبت به ضربههای شدید |
| پایداری بهتر در سرعتهای بالا | هزینه تعمیر گرانتر نسبت به سایر تایرها |
| بیشتر بودن عمر مفید آج نسبت به لاستیک بایاس | عملکرد ضعیفتر در مسیرهای بسیار ناهموار و خاص |
| فرمانپذیری دقیقتر نسبت به بایاس و سواری نرم و راحت | نیاز به تنظیم دقیق فشار باد |
مزایا و معایب لاستیک بایاس
لاستیک بایاس (Bias Tyre)، بیشتر در خودروهای سنگین، ماشینآلات صنعتی و مسیرهای خاص کاربرد دارد. این نوع لاستیک بهدلیل طراحی کلاسیک، برای بعضی از شرایط خاص جادهای نیز انتخاب مناسبی است، اما برای استفاده روزمره یا انداختن روی خودروهای سواری پیشنهاد نمیشود.
| مزایا | معایب |
| مستحکم بودن دیواره جانبی تایر | چسبندگی کمتر به سطح جاده |
| مقاومت بهتر در برابر ضربه نسبت به لاستیک رادیال | مصرف سوخت یا بنزین بیشتر |
| مناسب برای جادههای ناهموار | سایش سریعتر آج |
| قیمت پایینتر نسبت به رادیال | پایداری کمتر نسبت به رادیال مخصوصاً در سرعت بالا |
| ساختار سادهتر نسبت به سایر تایرها | سواری خشک و کمی اذیتکننده |
| مناسب برای خودروهای خاص مثل خودروهای کشاورزی، ماشینآلات صنعتی، خودروهای کلاسیک، خودروهای آفرودی و دو دیفرانسیل مثل نیسان جونیور | فرمانپذیری ضعیفتر نسبت به رادیال |
انواع لاستیک از نظر کاربرد در شرایط جوی مختلف
شرایط آبوهوایی، روی دو ویژگی بسیار مهم لاستیک خودرو تاثیر میگذارد؛ میزان چسبندگی آن به سطح جاده و ایمنی خودرو و سرنشینان. بههمین دلیل است که لاستیکها بر اساس نوع آبوهوا طراحی و دستهبندی میشوند.
از جمله لاستیکهای مناسب برای شرایط جوی مختلف عبارتاند از:
- لاستیک تابستانی؛
- لاستیک زمستانی؛
- لاستیک چهارفصل؛
- لاستیک مخصوص باران؛
- لاستیک مخصوص برف و یخ.
برای آشنایی با مزایا و ویژگیهای لاستیک مناسب برای چهارفصل، مطلب «لاستیک چهارفصل بخریم یا تابستانی و زمستانی» را در خودروپی مطالعه کنید!
انواع آج لاستیک خودرو ازنظر طراحی
طراحی آج لاستیکها، تصادفی نیست و هر الگوی آج، طبق نوع مسیر، شرایط جوی و کاربرد خودرو تعریف میشود. تفاوت در طرح آج است که باعث تغییر میزان چسبندگی، هدایت آب، کنترل خودرو در مسیرهای ناهموار و حتی سطح صدای تولیدشده هنگام حرکت میشود.
در مجموع، چهار نوع طرح آج لاستیک خودرو وجود دارد که عبارتاند از:
۱. آج مدل HT (اچتی)
آج HT که مخفف عبارت Highway Terrain (جاده اصلی یا بزرگراه) است، مخصوص رانندگی در جادههای آسفالت و شهری طراحی شده است. این نوع آج دارای شیارهای منظم و کمعمق است که باعث نرمی حرکت، صدای کمتر و مصرف بهینه بنزین در خودرو میشود.
لاستیکهای HT، برای خودروهای سواری و شاسیبلندهایی که در مسیرهای شهری و جادهای تردد دارند، مناسب است.
۲. آج مدل AT (ایتی)
آج AT یا All Terrain (برای همه سطوح)، برای رانندگی در جاده و مسیرهای نیمهآفرودی طراحی شده است. این نوع آج، شیارهای عمیقتر و بلوکهای مقاومتری نسبت به مدل HT دارد؛ بنابراین، گزینه مناسبی برای چسبندگی تایر روی سطح آسفالت و رانندگی مطمئن در مسیرهای خاکی است.
لاستیک AT به رانندگانی پیشنهاد میشود که هم در مسیرهای شهری رانندگی میکنند و هم وارد مسیرهای ناهموار میشوند.
۳. آج مدل MT (امتی)
آج MT که مخفف Mud Terrain (سطح گِلآلود) است، برای مسیرهای بسیار ناهموار، گلآلود و آفرودی کاربرد دارد. این نوع آج دارای بلوکهای بزرگ، فاصلهدار و عمیق است که باعث تخلیه گلولای از تایر میشوند.
لاستیکهای با این مدل آج، برای استفاده روزمره یا مسیرهای شهری مناسب نیست، اما در شرایط سخت آفرود عملکرد بسیار خوبی دارد.
۴. آج مدل M+S (ام بهاضافه اس)
آج M+S بهمعنای Mud and Snow (گِل و برف)، برای رانندگی مطمئن در گِلولای، برف و شرایط لغزنده طراحی شده است. این نوع نامگذاری، قابلیتهای لاستیک را برای چسبندگی مناسب روی سطح جاده در شرایط آبوهوایی سرد و مرطوب نشان میدهد.
لاستیکهای M+S معمولاً در خودروهایی استفاده میشود که در مناطق با زمستانهای ملایم یا مسیرهای لغزنده تردد دارند و اغلب روی لاستیکهای اورجینال خارجی و برخی از مدلهای ایرانی بیشتر دیده میشود. اگر برای خرید بهترین لاستیکهای خارجی موجود در بازار ایران یا انواع داخلی آن، اقدام کرده باشید، احتمالاً چنین علامتی را مشاهده کردهاید.
مشخصات لاستیک سالم را از فروشنده معتبر بخواهید!
همانطور که مطالعه کردید، یک لاستیک سالم و استاندارد باید دارای عمق آج مناسب، شاخصهای فنی معتبر و چسبندگی کافی باشد؛ همچنین، ساختار آن باید سالم و عاری از ترک یا ساییدگی غیرعادی باشد. اگر به ویژگیهای لاستیک خوب توجه کنید و بهشکل دورهای سلامت آن را بررسی کنید، امنیت شما در هر نوع شرایط جوی تامین میشود و نیاز به صرف هزینه اضافهای ندارید.
برای اطمینان از خرید لاستیک خوب و باکیفیت، میتوانید به بخش لاستیک در فروشگاه خودروپی مراجعه کنید؛ لاستیک مناسب خودروی شما همراه با ضمانت اصالت و مشاوره تخصصی در خودروپی آماده سفارش است!
سؤالات متداول
در این بخش، به رایجترین سوالاتی پاسخ میدهیم که معمولاً در هنگام خرید، استفاده و نگهداری لاستیک برای رانندگان مطرح میشود.
عمق آج استاندارد لاستیک باید چقدر باشد؟
طبق استانداردهای جهانی، عمق آج مناسب برای لاستیک نو حدود ۸ میلیمتر است؛ بنابراین، کاهش بیش از حد آن، ایمنی خودرو را بهشدت کاهش میدهد و جان شما و سرنشینان را به خطر میاندازد.
از کجا بفهمیم لاستیک برای خودروی ما مناسب است؟
بررسی سایز استاندارد، شاخص بار و سرعت درجشده روی لاستیک و تطابق آن با دفترچه راهنمای خودرو، بهترین راه انتخاب لاستیک است.
آیا نگهداری لاستیک در پارکینگ یا انبار روی عمر آن تاثیر دارد؟
بله؛ نگهداری لاستیک در محیط خشک، خنک و دور از نور مستقیم خورشید، باعث افزایش عمر مفید آن میشود.
آیا تعویض جفتی لاستیکها ضروری است؟
در بسیاری از خودروها توصیه میشود لاستیکها بهصورت جفتی تعویض شود تا تعادل و پایداری خودرو حفظ شود؛ توجه به این موضوع، باعث افزایش تاثیر لاستیک بر عملکرد ترمز میشود.
چرا بعضی لاستیکها هنگام حرکت صدای بیشتری تولید میکنند؟
این مورد به مشخصات لاستیک سالم مربوط میشود؛ طرح آج، نوع ساختار داخلی و میزان سختی ترکیب لاستیک از مهمترین عواملی است که روی صدای تولیدشده حین حرکت تاثیر میگذارد.
دیدگاهتان را بنویسید